Θέματα περιβάλλοντος:

Τα Άγρια άλογα του Πεταλά Λεπενούς

και οι κίνδυνοι εξολόθρευσής  τους


 

Τα άλογα και μουλάρια πριν μερικές δεκαετίες  ήταν απαραίτητα στους Λεπενιώτες για τις δουλειές τους (μεταφορές, όργωμα). Όμως γρήγορα αυτά αντικαταστάθηκαν από το αυτοκίνητο κι έτσι έγιναν άχρηστα. Εγκαταλείφθηκαν απ' τους ιδιοκτήτες τους ελεύθερα στα υψώματα του Πεταλά. Τα άγρια άλογα που ζουν στην περιοχή του Πεταλά του Δ.Δ. Λεπενούς είναι άλογα δεύτερης και τρίτης γενιάς.

 

Η σημερινή αγέλη αποτελείται από άλογα που γεννήθηκαν σε άγριες συνθήκες. Ζουν στο βουνό "ξεπετάλωτα", δηλαδή ελεύθερα και ανακαλύπτουν την καταγωγή τους, την πρότερη άγρια κατάσταση. Το ένστικτο καθοδηγεί αυτή την ελεύθερη διαβίωση και ανασύρει την αρχέγονη μνήμη τους, εντελώς απείραχτη και αναλλοίωτη από την μακραίωνη συμβίωση με τον άνθρωπο.

 

Αιώνες εξημέρωσης, χιλιάδες χρόνια, δεν στάθηκαν ικανά να σβήσουν τη μνήμη τους και στην πρώτη ευκαιρία η μνήμη της άγριας ζωής επανήλθε, χωρίς ποτέ να την διδαχτούν, επανήλθε αυτούσια. Τα κοιμισμένα γονίδια ξυπνούν και ενεργοποιούνται ξανά!...

 

Τα άλογα αυτά ζουν σ' ένα χώρο τριακοσίων χιλιάδων στρεμμάτων, που εκτείνεται στα όρια των Δήμων Στράτου, Αμφιλοχίας και Ινάχου. Ο χώρος αυτός ήταν κάποτε δάσος γεμάτο από ελάφια, ζαρκάδια, λαγούς και λύκους, αγριογούρουνα και αλεπούδες.

 

Τα άγρια άλογα οργανώθηκαν σε αγέλες για να επιβιώσουν. Ο τρόπος -για παράδειγμα- που γενούν: Μαζεύεται το κοπάδι και κάνει κύκλο με τα το κοπάδι και κάνει κύκλο με τα οπίσθια προς τα έξω και τις οπλές έτοιμες να περιποιηθούν κάθε παρείσακτο, που θα έβαζε στο μυαλό του να αναστατώσει την ιερή στιγμή. Η υποψήφια μάνα βρίσκεται στο κέντρο του κύκλου και προστατευμένη απόλυτα θα φέρει τη νέα ζωή στον κόσμο.

 

Αλλά και οι επιβήτορες για να κερδίσουν τα πρωτεία στην αγέλη και να κάμουν δικό τους το χαρέμι, πρέπει να δώσουν άγριες μάχες με τους συνυποψήφιους αρχηγούς. Μάχες μέχρι θανάτου. Το θέαμα είναι αν μη τι άλλο, τουλάχιστον εντυπωσιακό.

 

Βέβαια δεν είναι εύκολο να πλησιάσει κανείς την αγέλη. Τα άλογα κινούνται στις "λακνιές" κι έχουν φύλακα που, αν με αντίθετο άνεμο δεν σε μυριστεί εγκαίρως για να ειδοποιήσει την αγέλη να φύγει, κλωτσά για να φοβίσει τον παρείσακτο. Και στις κορφές βγάζουν βιγλάτορες να παρακολουθούν την κίνηση γύρω και να βόσκουν τα μέλη της αγέλης ακίνδυνα.

 

Αρχικά οι λύκοι ήταν ο βασικός κίνδυνος για τα' άλογα αυτά, αλλά σιγά - σιγά η ελάττωση σχεδόν μέχρι εξαφάνισης των λύκων οδήγησε στον γρήγορο πολλαπλασιασμό τους. Φυσικά διατρέφονται μόνα τους και επιβιώνουν ακολουθώντας τους φυσικούς νόμους: το χειμώνα στον Πεταλά και τους καλοκαιρινούς μήνες στη Λαγκάδα και προς το Μέγα Κάμπο, όπου συναντούν νερό για να πιούν. Με το πέρασμα των χρόνων αγρίεψαν και σήμερα εγκαταλειμμένα πλέον δεν πλησιάζοντα και ούτε δαμάζονται, εκτός από ελάχιστα τα οποία οι χωρικοί από μικρή ηλικία συνηθίζουν να έχουν κοντά στα σπάνια πλέον κατοικίδια άλογα.

 

Από μαρτυρίες κυρίως Λεπενιωτών κτηνοτρόφων τα άγρια αυτά άλογα είναι πάνω από 500 και ζουν κατά κοπάδια (20-25 άλογα στο κοπάδι). Η προσέγγισή τους είναι πολύ δύσκολη: Μόλις σε αντικρίσουν εξαφανίζονται δηλώνουν οι κάτοικοι. Κυρίως τους χειμερινούς μήνες που ζουν πολύ μακριά από τη Λεπενού και βέβαια δεν μένουν στο ίδιο μέρος, αλλά συνεχώς μετακινούνται, η προσέγγιση είναι σχεδόν αδύνατη για το ευρύ κοινό. Για προφανείς λόγους επιβάλλεται η διατήρηση και προστασία αυτών των αλόγων: διατήρηση της τροφικής αλυσίδας, προστασία ειδών, οικοτουριστική ανάπτυξη της περιοχής. Μόνιμος κίνδυνος που τα απειλεί, εκτός από τους σπάνιους φυσικούς εχθρούς (ασθένειες, γηρατειά, χιόνια, ατυχήματα σε γκρεμούς) είναι η σύλληψή τους από μερικούς ασυνείδητους κατοίκους. Μετά από οργανωμένο σχέδιο δράσης τα συλλαμβάνουν και τα εμπορεύονται πουλώντας τα σε τσιγγάνους ή σφάζονται για εξαγωγή κυρίως προς Ιταλία. Κοντά στα εγκαταλειμένα άγρια άλογα, ζουν και κάποια μοσχάρια και αγελάδες, τα οποία αγρίεψαν και ξέφυγαν απ' τα κοπάδια τους.

 

Τα άγρια άλογα του Πεταλά λέγεται ότι αποτελούν τη μεγαλύτερη αγέλη της Ευρώπης και μία από τις μεγαλύτερες στον κόσμο. Για το λόγο αυτό θα πρέπει να ληφθούν μέτρα προστασίας για την διατήρηση της αγέλης. Ειδικότερα κατά τους θερμούς μήνες του καλοκαιριού, όπου το νερό λιγοστεύει στις "γούρνες" και είναι αναγκασμένα ν' αναζητούν νερό σε καλλιεργούμενες εκτάσεις. Εκεί όμως καραδοκούν αγανακτισμένοι οι αγρότες, αφού μαζί με το νερό, επωφελούνται και για ευκολότερη τροφή στις καλλιέργειες.

 

Ο Δήμος Στράτου στην προσπάθεια για τη διατήρηση των άγριων αλόγων στην περιοχή του Πεταλά έχει προγραμματίσει "Μελέτη διαχείρισης του Πεταλά" και αναζητά χρηματοδότηση για την εκπόνηση και την εφαρμογή της. Έχει διαμορφώσει ήδη μιαν αντίληψη και σε σχέση με την οδοποιία στο χώρο, ώστε να μην αφαιρεθεί ο απαραίτητος ζωτικός χώρος των κοπαδιών. Τα άγρια άλογα του Πεταλά δεν αφορούν μόνο την περιοχή του Δήμου, αλλ' αποτελούν ένα βασικό στοιχείο της Ελληνικής πανίδας, που απειλείται.

 Οι κίνδυνοι εξολόθρευσης

Μέλη της ελληνοϊταλικής μαφίας κρύβονται πίσω από το λαθρεμπόριο αλόγων τα οποία οδηγούνται στα σφαγεία της Ιταλίας, για να καταλήξουν σε κάποια κονσέρβα …Σπείρες (γύφτοι, Αλβανοί αλλά και "ντόπιοι’)  αιχμαλωτίζουν  τα άγρια άλογα στην Λεπενού που βρίσκονται  στο βουνό Πεταλάς και μέρα με την ημέρα κοντεύουν να εξαφανιστούν. Τα άγρια άλογα παγιδεύονται στις πηγές της Περγαντής  πιάνονται με λάσο, ενώ οι δράστες, για να μη δίνουν στόχο, δένουν τα μπροστινά πόδια των ζώων για να μην μπορέσουν να απομακρυνθούν , μέχρι να συγκεντρώσουν κι άλλα τέτοια ζώα, ώστε να τα πουλήσουν στη συνέχεια όλα μαζί στον χονδρέμπορο. Οι λαθρέμποροι αλόγων μένουν ατιμώρητοι, αφού είναι ενδεικτικό πως τα τελευταία έξι χρόνια έχει σχηματιστεί δικογραφία στην Αμφιλοχία μόνο σε βάρος ενός άνδρα, ο οποίος είχε για ορμητήριό του την Άρτα.. Τα άλογα αυτά ζουν σ’ ένα χώρο τριακοσίων χιλιάδων στρεμμάτων, που εκτείνεται στα όρια Στράτου (Λεπενού), Αμφιλοχίας και Ινάχου. Ο χώρος αυτός ήταν κάποτε δάσος γεμάτο από ελάφια, ζαρκάδια, λαγούς και λύκους, αγριογούρουνα και αλεπούδες. Από μαρτυρίες κυρίως Λεπενιωτών κτηνοτρόφων τα άγρια αυτά άλογα είναι πάνω από 500 και ζουν κατά κοπάδια (20-25 άλογα στο κοπάδι). Τα άγρια άλογα του Πεταλά αποτελούν τη μεγαλύτερη αγέλη της Ευρώπης και μία από τις μεγαλύτερες στον κόσμο. Για το λόγο αυτό θα πρέπει να ληφθούν μέτρα προστασίας για την διατήρηση της αγέλης.

Πηγή: Ιστοσελίδα Γυμνασίου Λεπενούς

 


 
 

Θέματα & Ρεπορτάζ


Χρόνια προβλήματα, επίκαιρα θέματα, αλλά και διαχρονικά χαρακτηριστικά της ζωής του Αγρινίου και της περιοχής ... 


Ο Δεκέμβριος του 2008 στο Αγρίνιο
Το Αρχοντικό Σωχωρίτη
Για ένα σύγχρονο Πολυχρηστικό και Διαχρονικό Μουσειακό Χώρο στο Αγρίνιο
Οι αρχαιότητες της Αιτωλοακαρνανίας
Οι σπάνιες αγελάδες της Αιτωλοακαρνανίας
Εκτροπή Αχελώου. Θέσεις και αντιθέσεις
Το Οδύσσειο θέατρο της Ποταμούλας
Μαθητικό καθηκοντολόγιο στο Γυμνάσιο Αρρένων Αγρινίου
Αγωνία για το μέλλον της επαρχίας Ξηρομέρου
Πανεπιστημιακές σχολές Αγρινίου
Χαλκούνια το Πάσχα στο Αγρίνιο
Η Ιονία οδός
Το πλατυγιάλι
Ο παλαιός Άγιος Χριστόφορος πνίγεται
Οι Τσιγγάνοι του Αγρινίου
Χαλκούνια στην Παραβόλα
Εφετείο στο Αγρίνιο
Οι απόψεις του υποψηφίου δημάρχου Παύλου Μοσχολιού..
Οι απόψεις του υποψηφίου δημάρχου Ν. Ρούσση....
Οι απόψεις του υποψηφίου δημάρχου Β. Νικάκη..
Οι απόψεις του υποψηφίου δημάρχου Νικολόπουλου...
Οι απόψεις του υποψηφίου δημάρχου Σωκ. Ζαραβίνα...
Η κτηνοτροφία και η τυροκομία στο Νομό Αιτωλοακαρνανίας
Συνέντευξη τύπου των Νομαρχών Αιτωλοακαρνανίας Πρέβεζας και Λευκάδος για το οδικό δίκτυο
O  δυτικός σιδηροδρομικός άξονας
Η νέα διοικητική μεταρρύθμιση και η Αιτωλοακαρνανία
 

 
 
 

 

 

Νέα Εποχή 2006 

Πρώτη σελίδα | Μνήμες | Εικόνες | Αξιοθέατα | Γειτονιές