Η Εργάνη Αθηνά ήταν η γλαυκώπις κόρη του Διός. Εις μάχας και αγώνας του Άρεως και του Ηφαίστου δεν θα οδηγήση την ναυν. Κρατεί ιστόν, σύμβολον της εργασίας, φέρει σημαία ειρήνης και ευνομίας.  

 

 

Αναδρομές και μνήμες:

Ο Σύλλογος "ΕΡΓΑΝΗ ΑΘΗΝΑ" 

και το περιοδικό "Πλειάς"

 

 

     Το όνομα της μυθικής θεότητας δανείστηκε ο σύλλογος Εργάνη Αθηνά, ο οποίος ιδρύθηκε το 1898 και είχε την έδρα του στο Αγρίνιο, ως παράρτημα του αθηναϊκού γυναικείου συλλόγου "Εργάνη Αθηνά". Και σ' αυτό πρωτοστατούν η Ελένη Σκαλτσοδήμου, η Αλκμήνη Κούκα και άλλες 46 γυναίκες (βλ. άρθρο Μ. Γκιόλια σε άλλη σελίδα μας). Σκοποί του συλλόγου ήταν, σύμφωνα με το καταστατικό του, η επιδίωξη της διαμόρφωσης του ελληνικού οίκου σύμφωνα με τις ελληνικές παραδόσεις, η κατάργηση της άσκοπης πολυτέλειας και η επικράτηση της απλότητας στην ενδυμασία, η χρησιμοποίηση των κατά τόπους ελληνικών προϊόντων από γυναικεία χέρια και η διαπαιδαγώγηση των γυναικών μέσω της άσκησης της θρησκείας, της φιλανθρωπίας και της φιλοπατρίας. Μέσα για την επιδίωξη των παραπάνω ο σύλλογος θεωρούσε τη σύσταση επιτροπών σε όλη την Ελλάδα, τη διοργάνωση πανελλήνιων εκθέσεων γυναικείας χειροτεχνίας, την ίδρυση φιλανθρωπικών ασύλων και, τέλος, την έκδοση περιοδικού προς διάδοσιν των έργων και ιδεών του Συλλόγου και προς πνευματικήν επικοινωνία των μελών αυτού.

       Στα 1898 ο Σύλλογος Εργάνη Αθηνά οργάνωσε στο Αγρίνιο Φεμινιστικό Συνέδριο και Έκθεση γυναικείας λαϊκής Τέχνης. Στην έκθεση συνέρρευσε πλήθος κόσμου απ' όλη την Ελλάδα - ακόμα και από το Εξωτερικό. Μέσα σε λίγες μέρες το Αγρίνιο πήρε όψη μεγαλόπολης. Κοσμοσυρροή από όλη την Ελλάδα, αλλά και από το εξωτερικό: διπλωμάτες, πολιτικοί, δημοσιογράφοι. Στο συνέδριο μιλούν κορυφαίες προσωπικότητες του φεμινιστικού κινήματος, αλλά και η έκθεση με προϊόντα βιοτεχνικής και Βιομηχανικής παραγωγής από διάφορες ελληνικές περιοχές είχε μεγάλη επιτυχία (βλ Ελένη Γιαννακοπούλου σε άλλη σελίδα μας). Την επισκέφθηκε και η βασιλική οικογένεια. Και οι μεν Βασιλείς κατέλυσαν στο σπίτι του Αναστασίου Παναγοπούλου (πατέρα του μετέπειτα Δημάρχου Ανδρέα Παναγοπούλου!, ενώ η συνοδεία του Βασιλιά και της Βασίλισσας κατέλυσε στο σπίτι του Λεωνίδα Παπαφώτη (Βλ άρθρο Κ. Τριανταφυλλίδη σε άλλη σελίδα μας).

Υπό την εποπτεία και διεύθυνση της ανάλογης επιτροπής του στην Αθήνα, ευγενεί συμπράξει και συνεργασία λογίων Ελλήνων και Ελληνίδων, εκδόθηκε την 1η Ιανουαρίου 1899 το πρώτο τεύχος του περιοδικού Πλειάς. Το περιοδικό, με πλούσιον και ποικίλον την ύλην και μετά εικονογραφιών ενίοτε θέλει εκδίδεται κατά πάσαν δεκαημερίαν εις φυλλάδια εκ 16 σελίδων, γίνεται το 1900 δεκαπενθήμερο. Η ύλη του περιλαμβάνει άρθρα σχετικά με τη θέση της γυναίκας και της γυναικείας εργασίας, λογοτεχνικά και θεατρικά έργα, εκτεταμένες αναφορές στον ελληνικό λογοτεχνικό Τύπο και ειδικό παράρτημα - στα πρώτα τεύχη του περιοδικού - με τις δραστηριότητες, τις λογοδοσίες, τα πεπραγμένα και την ιστορία του συλλόγου. Στο περιοδικό δημοσιεύονται επίσης κείμενα σχετικά με τα παρθεναγωγεία της εποχής, ταξιδιωτικές εντυπώσεις και νεκρολογίες επωνύμων γυναικών. Μεταξύ των συνεργατών της Πλειάδος καταγράφονται ο Σπύρος δε Βιάζης, ο Σπ. Π. Λάμπρου, ο Τιμολέων Αμπελάς, η Σωτηρία Αλιμπέρτη, η Αννα Σερουίου, η Καλλιόπη Κεχαγιά και η Αικατερίνη Ζάρκου.

Η άποψη του περιοδικού όσον αφορά την εικόνα της γυναίκας δεν ξεφεύγει από τα στερεότυπα της εποχής του και αποτυπώνεται ως εξής: Η γυνή είνε και πρέπει να είνε ίση του ανδρός απέναντι των νόμων της φύσεως, της Πολιτείας, της θρησκείας και της αμοιβής της εργασίας, αλλ' είνε διάφορος του ανδρός κατά την φύσιν και ουδείς νόμος χειραφετήσεως, ανεξαρτησίας κ.λ. δύναται να την καταστήση ομοία αυτώ, ο οίκος, ιδού το θεμέλιον πάσης κοινωνίας, ιδού το βασίλειον της γυναικός και δη της νεωτέρας Ελληνίδος, η γυνή δεν αρκή να είνε έστω και εξόχου καλλιτεχνικής ωραιότητος, η καλλονή δέον να εμψυχώται υπό χάριτος, η δε χάρις πάλιν ν' ανυψώται υπό του πνεύματος.

Η Πλειάς κυκλοφόρησε περί τα τρία χρόνια και στις συλλογές του Ελληνικού Λογοτεχνικού και Ιστορικού Αρχείου φυλάσσονται τα τεύχη του πρώτου και του δεύτερου έτους.

 Πηγές: Εφημερίδα "Το Βήμα", Μάιος 2002, Κ. Τριανταφυλλίδη, περιοδικό Ρίζα κ.α.

 
ΜΝΗΜΕΣ...
 
Νέα Εποχή 2006 

Πρώτη σελίδα | Μνήμες | Εικόνες | Αξιοθέατα | Γειτονιές