Ο Δ. Λουκόπουλος


Η κ.Κατερίνα Κορρέ Ζωγράφου, καθηγήτρια της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, γράφει μεταξύ άλλων σε άλλη σελίδα μας:...  "....Τα τέσσερα βιβλία του Λουκόπουλου, τα Γεωργικά και τα Ποιμενικά, οι Αιτωλικές Οικήσεις και το Πώς υφαίνουν και ντύνονται οι Αιτωλοί, αποτελούν, αναμφισβήτητα, εγχειρίδια λαϊκής τεχνικής και τεχνολογίας ανάλογα με τον τομέα που εξετάζεται κάθε φορά, δηλαδή τη γεωργία, την κτηνοτροφία, το σπίτι, το ένδυμα. Σε αντίθεση μάλιστα προς άλλους μελετητές, όπως π.χ. του ενδύματος, οι οποίοι, σπάνια έδιναν πληροφορίες για τα προκαταρτικά στάδια της προπαρασκευής, περιοριζόμενοι στην απλή περιγραφή ή την ονομασία των επιμέρους, αυτός, πέρα από την συστηματική ανάλυση των προκαταρκτικών σταδίων της πρώτης ύλης, εξετάζει λεπτομερειακά τα εξωτερικά αλλά και τα εσωτερικά ενδύματα, προχωρώντας σε συγκρίσεις με ενδύματα γειτονικών περιοχών. Επιπλέον εξετάζει τα των ραφτάδων, της προέλευσης τους, του τρόπου της αμοιβής τους δίνοντας ένα πλήθος πληροφορίες από πρώτο χέρι.

Συμπερασματικά και στα τέσσερα του βιβλία στόχος του Λουκόπουλου υπήρξε, μέσα από μία εξαντλητική παράθεση πληροφοριών, η μελέτη της σύγχρονης του ζωής ως ενότητας αυτοτελούς και η ανάδειξη της φυσιογνωμίας του νεοέλληνα Αιτωλού μέσα από την παραγωγική του δραστηριότητα φθάνοντας, αυτός, ένας απλός δάσκαλος ακολουθώντας ένα δρόμο μοναχικό αλλά παράλληλα και γοητευτικό, καθώς ο ίδιος ομολογεί - εκεί, λέει, πέρασα τα καλύτερα χρόνια της ζωής μου..-, σε μία αυστηρή ανθρωπολογική θεώρηση, και μάλιστα πολύ πριν από τον περίφημο Γάλλο εθνολόγο Maurice Gondelier ο οποίος από τις αρχές του 1960 επεξεργάστηκε και διατύπωσε την θεωρία της οικονομικής ανθρωπολογίας".
 

 

 

  
 

Δημήτρης Λουκόπουλος

  Ο Δημήτρης Λουκόπουλος γεννήθηκε στη Αρτοτίνα Δωρίδας, στις 30 Αυγούστου 1874, εκεί έζησε τα πρώτα παιδικά του χρόνια κι' έμαθε και τα πρώτα γράμματα. Ήταν το πρώτο, απ' τα εφτά παιδιά, του Αρτοτινού εμποροκτηματία Νικολάκη Λουκόπουλου και της Φροσύνης, το γένος Κότταρη  απ' το Δάφνο, την παλιά Βοστινίτσα.

   Αφού συμπλήρωσε τις εγκύκλιες σπουδές του στα Σάλωνα (Άμφισσα), γράφτηκε το 1889 , σε ηλικία δέκα πέντε χρονών στο Διδασκαλείο της Αθήνας. Στα 1892 βγήκε δάσκαλος και διορίστηκε στη Σαλαμίνα, την ίδια δε χρονιά, πήρε μετάθεση γιά το Θέρμο (Κεφαλόβρυσο) Τριχωνίδας όπου και υπηρέτησε γιά 33 χρόνια μέχρι το 1925, με μιά ενδιάμεση διακοπή ενός χρόνου που υπηρέτησε στα Γρεβενά σαν Επιθεωρητής Δημοτικών Σχολείων. Παντρεύτηκε τη Μαρία Βασιλοπούλου κι' απόκτησαν τέσσερα παιδιά.

    Η μακρά διαμονή του στο Θέρμο σε συνδυασμό με το γεγονός ότι το πλούσιο λαογραφικό του έργο το έγραψε στο Θέρμο στην ευρύτερη περιοχή του οποίου πραγματοποίησε τις μελέτες και έρευνές του, τον πολιτογραφούν Αιτωλό. Στο Θέρμο έγραψε τα έργα του: "Στα βουνά του Κατσαντώνη", "Στ Αγραφα", "Γεωργικά της Ρούμελης", "Ποιμενικά της Ρούμελης", "Πως υφαίνουν και ντύνονται οι Αιτωλοί" κλπ

   Το 1925 αποσπάσθηκε στο Ιστορικό Λεξικό και πήγε στην Αθήνα, ένα χρόνο αργότερα τοποθετήθηκε στο Λαογραφικό Αρχείο και στα 1930 στο Μουσικό Λαογραφικό Αρχείο, μέχρι το θάνατό του, ήταν Γραμματέας της Λαογραφικής Εταιρίας.

   Το Μάη του 1943 αρρώστησε ξαφνικά και στις 30 Ιουνίου 1943 πέθανε σε ηλικία 69 χρονών.

   Οι κάτοικοι του Θέρμου και οι Αρτοτινοί, άντρες και γυναίκες, θυμούνται με αγάπη και συγκίνηση τον "Λουκοδάσκαλο", τον καταδεκτικό, ευγενικό, απλό, καλοσυνάτο χωριανό τους, τον ακαταπόνητο στρατοκόπο και φυσιολάτρη, χωμένο μέσα στα βιβλία και τα χαρτιά του η να κουβεντιάζει και ν' ακούει τις ιστορίες και τα παλιά τραγούδια των ηλικιωμένων χωριανών , κι΄ όπου γάμος, πανηγύρι κι' "αρρεβωνιάσματα, "προζύμια", "γικώματα " κι' όπου "μετζί" και " ζυγιαφέτι να ξεψαχνίζει τους γεροντότερους γιά παλιά έθιμα , γιά παραδόσεις , προλήψεις , γνωμικά , παροιμίες και γιά όλες τις εκδηλώσεις της " τσοπάνικης " και " γεωργικής " ζωής .

    Ξεσήκωνε τα μοιρολόγια, απ' τις χαροκαμένες μανάδες, γυναίκες κι' αδερφές, κι' όπου πετύχαινε οργανοπαίχτη καλό και τραγουδιστή, καθόταν κι' έγραφε τους "νηχούς " και τα "λόγια " απ' τ' αθάνατα δημοτικά μας τραγούδια.

      Όπως γράφει ό Δημήτρης Σταμέλος: "Πλούσια λογοτεχνικά στοιχεία, ιδίως στα ταξιδιωτικά του κείμενα, έχει τό έργο τοϋ Δημήτρη Λουκόπουλου. Ή γλαφυρή και παραστατική περιγραφή του, ή κοφτή και αδρή φράση του, οι ποικίλες χρωματικές εναλλαγές του λόγου, πού συγκλίνουν όλες σέ μια πηγή, στην ομορφιά του λαϊκού λόγου, με κείνο τον δημιουργικό χυμό του, δίνουν περίσσια ομορφιά στά κείμενά του. Ή άνεση της περιγραφής του, οι λυρικές του παρενθέσεις, ή διοχέτευση ηρωικού στοιχείου στο κείμενο, ή καθαρότητα της γλωσσικής του ιδιομορφίας, συνθέτουν μιαν αρμονία συνόλου πού ενθουσιάζει και συγκινεί".

 

 

ΕΡΓΑ ΤΟΥ ΛΟΥΚΟΠΟΥΛΟΥ

  • Αιτωλικαί οικήσεις, σκεύη και τροφαί, 1925.

  • Φως από τούς μύθους μας, 1926.

  • Ποια παιγνίδια παίζουν τα ελληνόπουλα, 1926.

  • Πώς υφαίνουν και ντύνονται οι Αιτωλοί, 1927.

  • Ποιμενικά της Ρούμελης, 1930.

  • Στ' Άγραφα, 1930.

  • Ό ρουμελιώτης καπετάνιος του 1821 'Ανδρίτσος Σαφάκας και τό αρχείο του, 1931.

  • Στά βουνά του Κατσαντώνη, 1934. Γεωργικά τής Ρούμελης, 1938. Νεοελληνική μυθολογία, ζώα-φυτά, 1940.

  • Μετά τον θάνατο του, εκδόθηκαν στή σειρά τών εκδόσεων τοΰ Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών του Γαλλικού Ινστιτούτου Αθηνών, δύο εργασίες του, μέ προσθήκες του Δ. Πετρόπουλου: Ή λαϊκή λατρεία τών Φαράσων (1949) και του Δ. Λουκάτου: Παροιμίες τών Φαράσων (1951).

 

 

ΠΡΟΣΩΠΑ

 

ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ

 
Γεράσιμος Παπατρέχας: .....
Δημήτριος Λουκόπουλος...
 

ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ

 
Δημήτριος Γ. Λαϊνιώτης  ...
Στέφανος Ι. Δεληκωστόπουλος  ...
Γρηγόριος Κωσταράς.....
Αθανάσιος Παλιούρας: .....
Κωνσταντίνα Μπάδα...

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

 
Κωνσταντίνος Χατζόπουλος....
Δημ. Χατζόπουλος ("Μποέμ")....
Θανάσης Κυριαζής...
Κώστας Δημάδης...
Κίμων Γαλάζης....
Πέτρος Δήμας ....
Δημήτρης Γιάκος....
Πάνος Βλασσόπουλος: ....
Αλέξανδρος Βαρόπουλος ...
Γιάννης Υφαντής ....
Τάκης Αντωνίου....

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Κριτικές για τά βιβλία του: Φ. Πολίτη: : Αίτωλικαί οικήσεις, σκεύη και τροφαί, έφημ. Πολιτεία, 23.2.25. Σ τ. Κ υ ρ ι α κ ί δ η : Φως από τους μύθους μας, περ. Λαογραφία, τόμ. Θ' σ. 296, 3 τ. Κυριακίδη: Ποιά παιγνίδια παίζουν τά Ελληνόπουλα, περ. Λαογραφία, τόμ. Θ' Λ 297. Στ. Κ υ ρ ι α κ ί 5η: : Πώς υφαίνουν καί ντύνονται οί Αιτωλοί, περ. Λαογραφία, τόμ. Ι' σ. 281. Για το ίδιο βιβλίο : Χ. Σα κε λ λ α ρ ι ά δ η ς, περ. Ελληνικά Γράμματα, τόμ. Β' σ. 111. Στ. Κ υ ρ υ α κ ί δ η : Ποιμενικά της Ρούμελης, περ. Λαογραφία, τόμ. Ι' σ. 597. Για το ίδιο βιβλίο: Ν ι κ. Ανδριώτης, περ., Νέα Εστία, 1931, σ. 217. Φ. Π ο λ ί τ! η: Στ' "Άγραφα, έφημ. Πρωία;, 17.10.29. Για το ίδιο βιβλίο: Π. περ. Νέα Εστία, 1929, ,σ. 780. Κ. : Ό ρουμελιώτης καπετάνιος του 1821 'Ανδρίτσος Σαφάκας και το αρχείο του, περ. Νέα Έστία, 15.2.32, σ. 217. Θ. Σκουρλή: Στά βουνά τοϋ Κατσαντώνη, περ. Νεοελλη- νικά Γράμματα 1935. Κ. Θ. Δημαρά : Γεωργικά της Ρούμελης, Ικρημ. Έλεύθερον Βήμα, 17.7.39. Γιά το ίδιο βιβλίο: Χ. I. Κού- σ ο υ λ α ς, περ. Το Βουνό, Αυγ. 1939, ιϋ. 193, περ. Ήώς 10.9.39, α. 25, Κ. θ. Δ η μ α ρ α, Νεοελληνική μυθολογία, ζωα φυτά, έφημ. Έλεύθερον Βήμα, 17.4.40. Γενικά γιά το έργο του: Κ. Α. Π απ α χρηστος, Λες. Νεοελληνικά Γράμματα, 22.4.39, ο. 12, Π. Βεργα ς, έφημ. Δυτική Ελλάς, Αγρινίου, 4.7.43, Κ. Θ. Δημαράς, έφημ. Ελεύθερον Βήμα, 8.8.43, Γ. Μέγας, περ. Νέα Εστία, 1.9.43, σ. 1113-1114, Ξ. Ξενιτιάς,, περ. Χρονικά Του Πόντου, Σεπτ. 1943, σ. 31, Π. Φ λώρος, έφημ. Ή Πρωία, 13 καί 14.10.43, περ. Ελεύθερα, Γράμματα, αφιέρωμα, 15.1.47, Φ. Δ έ λ φ η ς, έφημ. Ή Βραδυνή, 2.7.53, Κ. Α. Ρωμαίος, περ. Ό Αττικός, τεύχος 55 -57, 1953, σ. 4, Κ. Α. Π α π α χ ρ ή σ τ ο ς, αυτ. σ. 6, Φ. Δέλφης αυτ. σ. 8, Γ. Πριόνας, έφημ. Νέα Εποχή, Αγρινίου, 8.1.56, Δημ. Γ ι ά κ ο ς, έφημ. Νέα Εποχή, Αγρινίου, 2.9.56, Γ. Π ρ ι ό νας, περ. Φθιώτις, Ίούλ. - Δεκ. 1957, 0. 220 - 221, Β. Βασιλόπουλος, έφημ. Νέα Εποχή, Αγρινίου, 24.8.58, Α. Βέργης, περ. Δελφικός Φοίβος, Όκτ. 1958, σ. 18, Θ. Παπαθανασόπουλος, έφημ. Ή Βοαδυνή, 9.5.60 καί περ. Νέα Εστία, 15.11.62, Ο. 1038 - 1641. Δημήτρη Σταμέλου "Ρουμελιώτικη Πεζογραφία" σελ 79.

 

 

Νέα Εποχή 2006 

Πρώτη σελίδα | Μνήμες | Εικόνες | Αξιοθέατα | Γειτονιές